HNI 01-9

CHƯƠNG 17. ĐỌC NHÃN HÀNG HÓA TRONG SIÊU THỊ

Bước vào siêu thị, chúng ta có thể nhìn thấy hàng trăm, thậm chí hàng nghìn sản phẩm khác nhau. Bao bì được thiết kế đẹp mắt, màu sắc bắt mắt, những dòng chữ lớn giới thiệu sản phẩm, những lời quảng cáo về hương vị, chất lượng hoặc lợi ích khiến người mua rất dễ chú ý.

Nhưng một người mua hàng thông minh không chỉ nhìn vào mặt trước của bao bì.

Họ biết lật sản phẩm lại và đọc nhãn.

Đọc nhãn hàng hóa không phải là việc dành riêng cho chuyên gia dinh dưỡng. Đây là một kỹ năng rất đời thường mà bất kỳ gia đình nào cũng có thể học. Chỉ cần dành thêm một phút trước khi bỏ sản phẩm vào giỏ hàng, chúng ta có thể biết nhiều hơn về thứ mình sắp mang về nhà.

Điều đầu tiên cần nhìn là tên sản phẩm và thông tin nhận diện.

Hãy chắc chắn rằng sản phẩm đúng với thứ mình đang cần mua. Nhiều sản phẩm có bao bì gần giống nhau nhưng thành phần và giá trị dinh dưỡng có thể khác nhau.

Sau đó, hãy tìm đến ngày sản xuất và hạn sử dụng.

Đây là thông tin rất quan trọng, đặc biệt với thực phẩm.

Đừng chỉ nhìn thấy một con số rồi bỏ qua. Hãy xác định đó là ngày sản xuất, ngày đóng gói hay hạn sử dụng. Cách ghi ngày tháng có thể khác nhau tùy sản phẩm, vì vậy nếu không rõ, hãy xem phần hướng dẫn trên bao bì.

 

Một sản phẩm còn hạn sử dụng không có nghĩa là chúng ta có thể bảo quản tùy ý. Một số thực phẩm yêu cầu điều kiện bảo quản cụ thể. Nếu sản phẩm cần giữ lạnh mà được để ở nơi không phù hợp, chất lượng và an toàn có thể bị ảnh hưởng.

 

Vì vậy, đọc hạn sử dụng cần đi cùng với đọc hướng dẫn bảo quản.

 

Hãy kiểm tra bao bì có nguyên vẹn không.

 

Nếu hộp bị phồng bất thường, rách, thủng, chảy nước, biến dạng hoặc có dấu hiệu đáng ngờ, không nên chỉ dựa vào hạn sử dụng để quyết định mua.

 

Tiếp theo là bảng thành phần.

 

Đây là phần rất đáng đọc nhưng nhiều người thường bỏ qua.

 

Thành phần cho chúng ta biết sản phẩm được tạo nên từ những nguyên liệu nào. Với nhiều sản phẩm, các thành phần thường được liệt kê theo thứ tự quy định trên nhãn, vì vậy việc đọc danh sách này có thể giúp chúng ta hiểu rõ hơn về sản phẩm.

 

Ví dụ, khi mua một loại bánh, ngũ cốc ăn sáng, nước uống hoặc thực phẩm chế biến sẵn, đừng chỉ nhìn vào hình ảnh đẹp trên bao bì.

Hãy xem sản phẩm chứa những gì.

 

Có đường không?

 

Có chất tạo ngọt không?

 

Có nhiều loại dầu hoặc chất béo không?

 

Có muối hoặc các thành phần chứa natri không?

 

Có thành phần nào mà gia đình cần hạn chế không?

 

Không cần phải nhớ tên của hàng chục loại phụ gia.

 

Điều quan trọng là hình thành thói quen đọc.

 

Nếu gặp một thành phần không hiểu, có thể tìm hiểu thêm từ nguồn đáng tin cậy thay vì vội vàng kết luận rằng thành phần đó tốt hay xấu.

 

Một kỹ năng rất quan trọng khác là đọc thông tin dinh dưỡng.

 

Bảng dinh dưỡng thường cung cấp những thông tin như năng lượng, protein, carbohydrate, chất béo, đường, chất xơ, natri hoặc một số vitamin và khoáng chất tùy sản phẩm.

 

Nhưng có một điểm rất dễ nhầm.

 

Khẩu phần.

 

Một gói sản phẩm không phải lúc nào cũng tương đương với một khẩu phần.

 

Ví dụ, trên nhãn có thể ghi thông tin dinh dưỡng cho một khẩu phần, trong khi cả gói lại chứa nhiều khẩu phần. Nếu chúng ta ăn toàn bộ gói, lượng năng lượng, đường, chất béo hoặc natri thực tế tiêu thụ sẽ cao hơn con số ghi cho một khẩu phần.

 

Vì vậy, trước khi so sánh hai sản phẩm, hãy xem chúng đang được tính trên cùng một lượng hay chưa.

 

Đây là một trong những kỹ năng đơn giản nhưng rất hữu ích khi mua thực phẩm.

 

Hãy tưởng tượng bạn đứng trước hai hộp ngũ cốc.

 

Một hộp có vẻ “ít đường”.

 

Hộp còn lại có vẻ bình thường.

 

Nếu chỉ nhìn mặt trước, rất khó đánh giá.

 

Nhưng khi lật mặt sau, đọc thành phần và bảng dinh dưỡng, chúng ta sẽ có thêm thông tin để lựa chọn.

 

Đọc nhãn không có nghĩa là lúc nào cũng phải chọn sản phẩm có con số thấp nhất.

 

Cơ thể cần nhiều chất dinh dưỡng khác nhau. Mục tiêu là hiểu sản phẩm và đặt nó vào tổng thể chế độ ăn.

 

Đặc biệt, cần chú ý đến đường, muối và chất béo trong những thực phẩm chế biến sẵn.

 

Đường có thể xuất hiện trong nhiều loại sản phẩm mà chúng ta không nghĩ đến, từ đồ uống đến bánh, ngũ cốc, nước sốt và các món ăn chế biến sẵn.

 

Muối và natri cũng có thể xuất hiện trong nhiều thực phẩm đóng gói.

 

Chất béo không phải là thành phần cần loại bỏ hoàn toàn. Cơ thể vẫn cần chất béo, nhưng lượng sử dụng và loại chất béo là những điều cần quan tâm.

 

Vì vậy, thay vì sợ một thành phần, hãy học cách đọc tổng thể.

 

Một nội dung khác đặc biệt quan trọng với một số gia đình là cảnh báo dị ứng.

Một người có thể dị ứng với một số loại thực phẩm hoặc thành phần nhất định. Phản ứng dị ứng có thể nghiêm trọng, vì vậy những người đã biết mình dị ứng cần đọc nhãn thật cẩn thận.

 

Hãy tìm phần thông tin về các chất gây dị ứng hoặc cảnh báo liên quan.

 

Đừng chỉ nhìn vào tên sản phẩm.

 

Một sản phẩm không có tên gọi rõ ràng liên quan đến loại thực phẩm gây dị ứng vẫn có thể chứa thành phần đó hoặc có cảnh báo về khả năng tiếp xúc chéo tùy quy trình sản xuất.

 

Nếu bản thân hoặc người trong gia đình có dị ứng thực phẩm, cần đọc kỹ nhãn mỗi lần mua, kể cả khi đã từng sử dụng sản phẩm trước đó, bởi công thức sản phẩm có thể thay đổi.

 

Trẻ em cũng cần được người lớn hướng dẫn về vấn đề này.

 

Một kỹ năng khác là đừng để những dòng chữ quảng cáo quyết định toàn bộ lựa chọn.

 

“Vị tự nhiên”.

 

“Bổ sung vitamin”.

 

“Ít béo”.

 

“Không đường”.

 

“Giàu năng lượng”.

 

Những dòng chữ này có thể cung cấp thông tin, nhưng không thay thế cho việc đọc toàn bộ nhãn.

 

Một sản phẩm có thể có một điểm nổi bật nào đó nhưng vẫn chứa những thành phần khác mà chúng ta cần cân nhắc.

 

Hãy tập cho mình một trình tự đơn giản.

 

Nhìn mặt trước để nhận diện sản phẩm.

 

Lật mặt sau để đọc thành phần.

 

Kiểm tra ngày sản xuất và hạn sử dụng.

 

Xem hướng dẫn bảo quản.

 

Đọc bảng dinh dưỡng và khẩu phần.

 

Kiểm tra cảnh báo dị ứng nếu cần.

 

Sau đó mới quyết định có mua hay không.

 

Chỉ mất thêm một chút thời gian nhưng giúp chúng ta chủ động hơn.

 

Đối với người lớn tuổi, chữ trên bao bì đôi khi rất nhỏ. Nếu mắt khó nhìn, có thể dùng kính hoặc thiết bị hỗ trợ phóng to chữ. Không nên mua một sản phẩm mà mình không thể đọc được thông tin quan trọng.

 

Với người bận rộn, có thể nghĩ rằng đọc nhãn làm mất thời gian.

 

Nhưng thực tế, một phút đọc nhãn có thể giúp chúng ta tránh mua nhầm sản phẩm không phù hợp.

 

Hơn nữa, sau một thời gian, kỹ năng này sẽ trở thành thói quen. Chúng ta sẽ biết mình cần tìm thông tin nào và không còn phải đọc mọi dòng chữ trên bao bì.

 

Điều quan trọng là biết đọc có mục đích.

 

Nếu đang mua thực phẩm cho người cần hạn chế muối, hãy chú ý đến natri.

 

Nếu đang kiểm soát lượng đường, hãy xem đường và tổng carbohydrate theo cách phù hợp.

Nếu gia đình có người dị ứng, hãy ưu tiên kiểm tra thành phần và cảnh báo dị ứng.

 

Nếu mua thực phẩm cho trẻ nhỏ, hãy chú ý đến độ tuổi sử dụng và hướng dẫn trên sản phẩm.

 

Như vậy, cùng một sản phẩm nhưng mỗi gia đình có thể có những tiêu chí lựa chọn khác nhau.

 

Đọc nhãn cũng giúp chúng ta trở thành người tiêu dùng có trách nhiệm hơn.

 

Khi hiểu sản phẩm, chúng ta ít bị cuốn theo hình thức bên ngoài.

 

Chúng ta biết so sánh.

 

Biết đặt câu hỏi.

 

Biết lựa chọn theo nhu cầu thật sự.

 

Và quan trọng nhất, chúng ta không giao toàn bộ quyết định cho quảng cáo.

 

Hãy nhớ rằng không có một sản phẩm đóng gói nào có thể thay thế một chế độ ăn đa dạng và cân bằng.

 

Một hộp thực phẩm có thể tiện lợi.

 

Một chai nước có thể dễ sử dụng.

 

Một gói ngũ cốc có thể phù hợp với một bữa sáng nhanh.

 

Nhưng sức khỏe được xây dựng từ tổng thể những gì chúng ta ăn, uống và làm trong thời gian dài.

 

Vì vậy, hãy biến việc đọc nhãn thành một thói quen nhỏ mỗi khi đi siêu thị.

 

Đừng chỉ nhìn bao bì. Hãy đọc thông tin.

 

Đừng chỉ nghe quảng cáo. Hãy kiểm tra thành phần.

 

Đừng chỉ nhìn hạn sử dụng. Hãy xem cả cách bảo quản.

 

Đừng chỉ nhìn một con số. Hãy hiểu khẩu phần.

 

Và khi đã hiểu, hãy lựa chọn sản phẩm phù hợp với nhu cầu của bản thân và gia đình.

 

Một phút đọc nhãn hôm nay có thể không tạo ra sự khác biệt lớn ngay lập tức.

 

Nhưng hàng trăm lần lựa chọn có hiểu biết sẽ dần tạo nên một thói quen tiêu dùng tốt hơn.

 

Bởi chăm sóc sức khỏe không chỉ diễn ra khi chúng ta ngồi vào bàn ăn.

Nó bắt đầu từ chính khoảnh khắc chúng ta đứng trước một sản phẩm trong siêu thị và quyết định:

“Mình có thật sự hiểu thứ mình sắp đưa vào căn bếp và đưa lên bàn ăn hay chưa?”