HNI 27/10

SÁCH TRẮNG: TRƯỜNG HỌC XÃ HỘI CHỦ NGHĨA HÒA BÌNH

Tác giả: Henry Le – Lê Đình Hải

NHÓM C — CON NGƯỜI VÀ CỘNG ĐỒNG

CHƯƠNG 21. HƯỚNG NGHIỆP VÀ GIÁO DỤC NGHỀ NGHIỆP

1. Hướng nghiệp là hành trình khám phá bản thân

Trong mô hình trường học xã hội chủ nghĩa hòa bình, hướng nghiệp không chỉ là hoạt động giúp học sinh lựa chọn một công việc để kiếm sống, mà còn là quá trình giúp mỗi người khám phá năng lực, nhận diện sở thích, hiểu giá trị của lao động và tìm thấy con đường phát triển phù hợp với bản thân. Một nền giáo dục nhân văn phải giúp học sinh hiểu rằng mỗi nghề nghiệp chân chính đều có giá trị, mỗi người đều có khả năng đóng góp cho xã hội bằng những thế mạnh riêng.

Nhà trường không nên áp đặt học sinh vào những lựa chọn nghề nghiệp chỉ dựa trên thu nhập, danh tiếng hay mong muốn của gia đình. Thay vào đó, giáo viên cần đồng hành để các em hiểu mình là ai, yêu thích điều gì, có năng lực nào và cần rèn luyện những gì để đạt được mục tiêu. Hướng nghiệp hiệu quả phải bắt đầu từ sự tôn trọng cá tính, hoàn cảnh và quyền tự quyết của mỗi học sinh.

2. Kết nối giáo dục với thế giới lao động

Giáo dục nghề nghiệp cần được kết nối chặt chẽ với thực tiễn sản xuất, kinh doanh, khoa học, công nghệ và nhu cầu phát triển của cộng đồng. Học sinh cần có cơ hội tìm hiểu nhiều lĩnh vực như nông nghiệp công nghệ cao, cơ khí, xây dựng, y tế, giáo dục, nghệ thuật, thương mại, công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo và kinh tế xanh.

Nhà trường có thể tổ chức ngày hội nghề nghiệp, tham quan doanh nghiệp, gặp gỡ chuyên gia, trải nghiệm nghề và thực hiện các dự án thực hành. Thông qua những hoạt động này, học sinh không chỉ nghe giới thiệu về nghề mà còn trực tiếp quan sát công việc, tìm hiểu điều kiện lao động, yêu cầu chuyên môn và trách nhiệm nghề nghiệp.

Sự phối hợp giữa nhà trường, gia đình, cơ sở đào tạo nghề, doanh nghiệp và các tổ chức xã hội sẽ hình thành một hệ sinh thái hướng nghiệp đa dạng. Tuy nhiên, sự hợp tác này cần bảo đảm tính tự nguyện, minh bạch, an toàn và không biến học sinh thành đối tượng quảng bá hay tuyển dụng thiếu phù hợp.

3. Bình đẳng trong cơ